تحلیل مبانی شرط «عملکرد مطلوب میدان نفتی» در قراردادهای بالادستی صنایع نفت‌وگاز با تأکید بر تعهدات زیست‌محیطی پیمانکاران نفتی، (1403)، مطالعات حقوق انرژی

نویسندگان

• مهراب داراب پور   ¹ 
• محمودرضا فیروزمند ² 
• اسماعیل کریمیان جزی  ³

¹ استاد گروه خصوصی دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

² استادیار گروه حقوق نفت و گاز دانشکدۀ نفت دانشگاه صنعت نفت، تهران، ایران.

³ دانشجوی دکتری نفت‌وگاز، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

 10.22059/jrels.2025.395613.589

چکیده

رویۀ مطلوب میدان نفتی (GOP) استانداردهایی را که پیمانکاران نفت‌وگاز برای انجام عملیات خود از آن‌ها بهره می‌برند، تعیین می‌کند. این استانداردها سابقه‌ای طولانی در صنعت نفت‌وگاز دارند. این مفهوم به‌عنوان معیاری مقبول بیش از یک قرن است که به‌صورت گسترده اپراتورها را موظف می‌کند که برای انجام عملیات نفت‌وگاز خود از آن استفاده کنند. یکی از دلایل اصلی ایجاد چنین معیاری، این واقعیت بود که نفت‌وگاز مواد قابل اشتعال و انفجاری هستند که در صورت استفادۀ نادرست، ممکن است خطرناک باشند. این معیار به دلیل ریسک، پیچیدگی و عدم اطمینان مرتبط با عملیات نفت‌وگاز که مستلزم دقت و احتیاط از سوی پیمانکاران است، طی سالیان پیاپی به توسعه و تکامل خود ادامه داد. تکامل رویۀ مطلوب میدان نفتی جنبه‌های زیادی داشته است که تا به امروز ادامه دارد. رویۀ مطلوب میدان نفتی (GOP)، در بسیاری از کشورهای درحال‌توسعۀ تولیدکننده نفت، معیار اصلی تعیین‌شده به‌منظور حفظ محیط‌زیست در عملیات بالادستی نفت‌وگاز، شمرده می‌شود. به‌طورکلی، سه معیار در تعریف GOP مطرح می‌شود: 1. اقداماتی که بازتاب‌دهنده آخرین فناوری‌ها در صنعت هستند؛ 2. اقداماتی که افزون‌بر ایمن، خوب و کارآمد بودن، منافع اقتصادی را تضمین می‌کند؛ 3. رویه‌هایی که از نظر کارایی، در مقایسه با رویه‌های مورد استفاده همان شرکت در سایر مناطق، دچار کاستی نباشند. در قوانین، مقررات و قراردادهای نفتی ایران، نه اشاره‌ای به GOP شده و نه تعریفی از اصطلاحات مشابه آن ارائه گردیده است. در قراردادها و مقررات ناظر بر بیع‌متقابل، این معیارها براساس استانداردهای HSE تبیین شده بود و بیش از آنکه ناظر بر تحقق «عملکرد مطلوب میدان نفتی» (GOP) باشد، بر رعایت تعهدات زیست‌محیطی مطروحه در قرارداد متکی بود. در قراردادهای جدید نفتی ایرانمفاهیم تازه‌‌تر مربوط به استانداردهای اجرای عملیات نفتی توصیف شده است که در این مقاله به‌اختصار به آن پرداخته خواهد شد. این تحقیق با بررسی تحلیلی نشان می‌دهد که استاندارد عملکرد مطلوب میدان نفتی به‌مراتب مناسب‌تر از سایر استانداردهای موجود، ازجمله استاندارد HSE است که ضرورت دارد تا حد امکان، در قوانین و مقررات و نیز قراردادهای نفتی ایران گنجانده شود.

کلیدواژه‌ها

• ابهامات GOP 
• استاندارد HSE 
• الزامات سلامت 
• ایمنی و محیط زیست 
• تفسیر GOP 
• عملکرد مطلوب میدان نفتی

موضوعات

• حوزه حقوق عمومی و محیط زیست در صنعت نفت و گاز

---

عنوان مقاله [English]

Analysis of the Basics of the “Good Oilfield Practice” Clause in Upstream Oil and Gas Contracts with Emphasis on the Environmental Obligations of Contractors

نویسندگان [English]

• Mehrab Darabpour ¹ 
• Mahmoodreza Firuzmand ² 
• Esmail Karimian Jazi ³

¹ Professor. Faculty of law, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran.

² Assistant Professor, Department of Oil and Gas Law, Faculty of Petroleum, University of Petroleum IndustryTehran, Iran.

³ PhD Candidate in Oil and Gas Law, Faculty of law, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran.

چکیده [English]

Introduction
The concept of Good Oilfield Practice (GOP) has played a foundational role in shaping operational standards within the global oil and gas industry for over a century. As a professional benchmark, GOP encompasses the principles, procedures, and ethical guidelines that responsible contractors and operators are expected to follow to ensure safe, efficient, and environmentally sound exploration and production. Historically, GOP emerged as a response to the inherent risks and complexities of petroleum activities—operations that involve highly flammable and explosive materials, technological uncertainty, and significant potential harm to people and the environment. Consequently, the notion of “good practice” has evolved alongside advancements in engineering, health, safety, and environmental management, adapting to new technologies and international legal frameworks governing petroleum operations.
The legal interpretation of GOP, however, remains context-dependent and varies significantly between jurisdictions and contractual regimes. In certain countries, particularly developing oil-producing states, GOP functions as the de facto standard for assessing contractor performance and compliance with environmental and operational obligations. Despite its importance, in some legal systems—such as Iran’s—explicit references to GOP are absent in statutes and contractual frameworks, leading to ambiguity in interpreting the contractors’ environmental and safety duties. This study aims to explore the conceptual foundations of GOP, its legal and operational implications, and the necessity of incorporating this principle into Iranian petroleum contracts to align national practices with internationally accepted standards.
Method
This research adopts a qualitative doctrinal methodology supported by comparative legal analysis. The study involves a systematic review of primary and secondary legal materials, including upstream oil and gas contracts, national petroleum laws, and international model agreements. Academic commentaries, case law, and regulatory texts were analyzed to identify the nature, purpose, and application of GOP clauses.
The doctrinal component focused on examining how GOP has been defined and applied across different contractual systems, particularly in common law jurisdictions where the term has a well-established legal lineage. The comparative aspect concentrated on evaluating the degree of correspondence between GOP and Iran’s existing contractual frameworks—especially the Buyback and IPC (Iran Petroleum Contract) models—where environmental and operational obligations are governed primarily through Health, Safety, and Environment (HSE) provisions rather than GOP itself.
This methodological approach allows the study to bridge the conceptual gap between international contractual practices and Iran’s domestic legal structure, thereby providing a foundation for potential legal reforms or contractual amendments.
Conclusions
The findings demonstrate that Good Oilfield Practice offers a broader and more adaptive framework for regulating contractor behavior than the traditional HSE standard. Whereas HSE focuses on compliance with prescribed safety and environmental requirements, GOP embodies a performance-based standard that encourages continuous improvement, innovation, and responsibility. GOP obliges contractors not only to adhere to technical norms but also to exercise professional judgment consistent with the practices of prudent and experienced operators under similar conditions.
For Iran, the absence of GOP in its petroleum legislation and contracts represents a missed opportunity to align with international norms. Incorporating GOP into Iranian legal frameworks could enhance operational safety, environmental stewardship, and contractual accountability. Furthermore, GOP’s flexibility allows it to accommodate emerging issues such as climate change mitigation, carbon management, and energy transition strategies, areas that are increasingly critical to the long-term sustainability of petroleum operations.
In conclusion, this study argues that Good Oilfield Practice should be formally recognized and embedded within Iran’s petroleum contracts and regulations. Doing so would not only strengthen environmental protection and risk management but also elevate the country’s upstream legal and operational standards to the level of best international practice.

کلیدواژه‌ها [English]

• Health 
• Good Oilfield Practice 
• GOP Interpretation 
• GOP Ambiguities 
• Safety and Environment Requirements

 مراجع

منابع

حاتمی، علی؛ کریمیان، اسماعیل (1393). حقوق سرمایه‌گذاری خارجی در پرتو قانون و قراردادهای سرمایه‌گذاری. تهران، انتشارات تیسا.

رمضانی قوام‌آبادی، محمدحسین (1392). «حفاظت از محیط‌زیست در حقوق اساسی جمهوری‌اسلامی‌ایران». فصلنامۀ دیدگاه‌های حقوق قضایی، شماره 63، ص140-93. در:

https://sid.ir/paper/217882/fa   (24 اردیبهشت 1404)

کاشانی، جواد؛ دامن‌پاک، جعفر (1399). «ماهیت رویه‌های بین‌المللی صنعت نفت و آثار آن بر قانون حاکم بر قراردادهای بخش بالادستی». مطالعات حقوق انرژی، دورۀ 6، شمارۀ 2، پاییز و زمستان، ص219-175.doi.org/10.22059/jrels.2021.309452.390

محمودی کردی، زهرا؛ شارق، زهراسادات؛ رضازاده، حسین (1400). «ضرورت تأسیس دادگاه زیست‌محیطی با نگاهی به وضعیت ایران». مجله حقوقی دادگستری، دوره 85، شماره 115، ص239-215.https://doi.org/10.22106/jlj.2021.522774.3915  

وروایی، اکبر؛ محمدی، همت؛ نوریان، ایوب (1395). «مشارکت سازمان‌های مردم‌نهاد در فرایند کیفری». فصلنامه تحقیقات حقوق خصوصی و کیفری، شماره 28، ص43-27. در: https://sid.ir/paper/127685/fa(27 فروردین 1404)

References

Al-Najjar, Mohammed. (2021). The legal implications of the term ‘good oilfield practice’ in protecting the environment and society from onshore upstream oil and gas operations. University of Portsmouth/ School of Law.

Babie, P. & Leadbeter, P. (2014). Law as Change: Engaging with the Life and Scholarship of Adrian Bradbrook. University of Adelaide Press.

Barclays Bank PLC, “Environmental and Social Risk Briefing, Oil & Gas” (2015).

Best International Techniques and Practices, Petroleum Law of the Republic of Suriname (No. 7, 1991).

     https://www.staatsolie.com/media/htzpfxtd/petroleum-law.pdf, )Accessed: 3 May 2025).

Birnie, P.W; Boyle A.E. & Redgwell, C. (2009). International Law and the Environment. Oxford University Press.

Boykett, T. & others. (2012). Oil Contracts How to Read and Understand a Petroleum Contract (ed. Version 1.1, Times Up Press 2012), pp. 151-155.

Brazil’s Draft of Concession Contract, 2015.

     https://www.parceriaseminvestimentos.sp.gov.br/wp-content/uploads/2025/07/DRAFT-FOR-THE-CONCESSION-AGREEMENT.pdf, )Accessed: 10 April 2025(.

Bunter, M.A.G. (2013). “World-wide standards of Good Oilfield Practice: the impact of the blow-out, deaths and spill at the BP Macondo well, the MC 252/1-01, US Gulf of Mexico”. Oil, Gas & Energy Law Intelligence, 11(2), pp. 2-3. www. https://www.ogel.org/article.asp?key=3356, )Accessed: 11 December 2024(.

Burns, P. (2012). v Locke case (n 100); Petrobank Energy and Resources Ltd. v. Safety Boss Ltd., ABQB 161 (CanLII). http://canlii.ca/t/fqhgf, )Accessed: 10 April 2025(.

Burns, P. (2014). Resources Limited v Locke, Stock & Barrel Company Ltd. ABCA 40 (CanLII). http://canlii.ca/t/g2w8b, para. 43, )Accessed: 17 May 2025(.

Chandler, J.A. (2018). Petroleum Resource Management: How Governments Manage Their Offshore Petroleum Resources, Edward Elgar Publishing.

Clean Waters Act 1970, No 78, New South Wales, Australia.

     https://cd-hosting-piac.s3.ap-southeast-2.amazonaws.com/documents/63bcc0b8b4cb7869a5d0fdb90d6c2f575199871f.pdf? )Accessed: 17 April 2025(.

Djakhongir S. (2017). “The Standardisation of Oil and Gas Law: Transnational Layers of Governance”. National University of Singapore Centre for Maritime Law, Working Paper 17/10/National University of Singapore, Law Working Paper, pp. 1-34. https://ssrn.com/abstract=3048111, )Accessed: 4 Nowember, 2024(.

Durish v. White Resource Management Ltd., 1998 ABQB 801 (CanLII). https://ca.vlex.com/vid/white-resource-mgt-ltd-680602053, )Accessed: 17 April 2025(.

Estrin, D. & Kennedy B.H. (2014). Achieving Justice and Human Rights in an Era of Climate Disruption, International Bar Association Climate Change Justice and Human Rights Task Force Report.

https://www.lagbd.org/Achieving_Justice_and_Human_Rights_in_an_Era_of_Climate_Disruption_(int), )Accessed: 10 April 2025(.

Gao, Z. (1998). Environmental regulation of oil and gas, Kluwer law international 1998.

Gary B. Conine (2001). “The Prudent Operator Standard: Applications Beyond the Oil and Gas Lease”. Natural Resources Journal, Volume 41, No.01, Winter, pp. 23-76. http://www.jstor.org/stable/24888545, )Accessed: 12 July 2025(.

Guyana’s Petroleum (Exploration and Production) Act (1998). https://gcci.gy/wp-content/uploads/2013/07/Petroleum-Exploration-and-Production-cap6510-.pdf, )Accessed: 11 May 2025(.

Hatami, A.; Karimian, A. (2014). Foreign Investment Law in Light of Investment Act and Contracts, Tehran, Tisa Publications [in Persian].

IFC Performance Standard (1), Assessment and Management of Environmental and Social Risks and Impacts (January 1, 2012). https://www.ifc.org/content/dam/ifc/doc/2010/2012-ifc-performance-standard-1-en.pdf, Accessed: 2025/04/16

International Association of Oil & Gas Producers (2010). Regulators’ Use of Standards, (Report No. 426, OGP).

     https://www.iogp.org/bookstore/product/regulators-use-of-standards/, )Accessed: 17 April 2025(.

International Court of Justice (2 February 2018). certain activities carried out by Nicaragua in the border area (Costa Rica v. Nicaragua) compensation owed by the republic of Nicaragua to the republic of Costa Rica; Advisory Opinion of the Inter-American Court of Human Rights (IACtHR) (15 November 2017). https://www.icj-cij.org/case/150,  (Accessed:  11 May 2025(.

Iraq’s Oil & Gas Draft Law, 2007. https://www.iraq-businessnews.com/wp-content/uploads/2011/10/CoR-Draft-Oil-and-Gas-Law-English-Version-by-IEI.pdf, )Accessed: 3 May 2025(.

Kashani, J.; Damanpak, J. (2020). “The Nature of International Oil Industry Practices and Its Effects on the Law Governing Upstream Contracts”. Energy Law Studies, Vol. 6, No. 2, Autumn and Winter, pp. 175-219. https://doi.org/10.22059/jrels.2021.309452.390, [in Persian].

Kenya Petroleum Act No.2 of 2019.

https://eprocedures.investkenya.go.ke/media/The%20Petroleum%20Act%202019%20.pdf, (Accessed: 10 April 2025)

Kuwait v Aminoil (n 116) para 122, available at

     https://jusmundi.com/en/document/decision/en-the-american-independent-oil-company-v-the-government-of-the-state-of-kuwait-final-award-wednesday-24th-march-1982, (Accessed:  3 May 2025)

Mahmoudi Kordi, Z.; Sharegh, Z.; Rezazadeh, H. (2021). “The Necessity of Establishing an Environmental Court with a Look at the Situation in Iran”. Journal of Justice Law, Vol. 85, No. 115, pp. 215-239. https://doi.org/10.22106/jlj.2021.522774.3915, [in Persian].

Maniruzzaman, A. F. M., Mohammed Al-Najjar (2020). “The Legal, Environmental and Social Prospects of the Term “Good Oilfield Practice” within the Onshore Upstream Oil Industry: Law in the Making?”. OGEL, 5, p. 2, https://ssrn.com/abstract=3738485, (Accessed: 7 November 2025).

Morrison Petroleum Ltd v. Phoenix Canada Oil Co, 1997. https://ca.vlex.com/vid/morrison-petroleums-v-phoenix-681443609, (Accessed:  16 April 2025(.

Mousseau, D. (2002). (ed). “The Operator’s Standard of Care in Wellsite Operations, 5 JV Views”. Petroleum Joint Venture Association, p. 8. https://www.pjva.ca/newsletter/ archives/summer02/03.php, (Accessed: 5 July 2025).

Namibia’s Petroleum (Exploration and Production) Act, 1991. https://www.lac.org.na/laws/annoSTAT/Petroleum%20(Exploration%20and%20Production)%20Act%202%20of%201991.pdf, (Accessed: 17 May 2025).

Novalta Resources Ltd. v. Ortynsky Exploration Ltd., 1994 CanLII 9248 (AB QB). https://ca.vlex.com/vid/novalta-res-v-ortynsky-681471113, (Accessed: 10 April 2025).

Pakistan Onshore Petroleum (Exploration and Production) Rules, 2013. https://petroleum.gov.pk/SiteImage/Misc/files/Final-Rules-2013-amended-January2020.pdf, )Accessed: 19 July 2025(.

Park, Patricia. (2013). International Law of Energy and Environment. CRS PRESS (2nd edn, 2013).

Ramezani Ghavamabadi, M. (2013). “Environmental Protection in the Constitutional Law of the Islamic Republic of Iran”. Judicial Legal Views Quarterly, No. 63, pp. 93-140. https://sid.ir/paper/217882/fa, (Accessed: 14 May 2025) [in Persian].

Rumaila TSC, 2009. https://s3.amazonaws.com/rgi-

    documents/24cf4f39ead2536ca9d94f5ad520a81cdb15ad38.pdf, (Accessed: 12 March 2025).

Salih I.I. (2017). “Duty of Transnational Oil Corporations in Relation to Harm Caused in Countries of Operations: Alternative Mechanism for Effective Compensation – The Case of Oil Industries in Nigeria”. SSRN Electronic Journal, pp. 1-24. https://dx.doi.org/10.2139/ssrn.2980105.

Superior Oil Ltd. v. Crozet Exploration Ltd., 1982 CanLII 1083 (AB QB). https://ca.vlex.com/vid/cdn-superior-oil-v-681807445, (Accessed: 3 May 2025).

The Bodo Community and Others v. Shell Petroleum Development Company of Nigeria Ltd TCC, Bailii. [2014] EWHC 2170. https://vlex.co.uk/vid/the-bodo-community-and-793282513, (Accessed: 2025/04/16).

Tienhaara, K. (2010). “Environmental aspects of host government contracts in the upstream oil & gas sector”. Oil, Gas & Energy Law Intelligence, Vol. 8, issue 3, pp. 1-25.

https://www.researchgate.net/publication/228120074_Environmental_Aspects_of_Host_Government_Contracts_in_the_Upstream_Oil_Gas_Sector, (Accessed: 7 July 2025).

Timor-Leste’s PSC, Model Production Sharing Contract under the Petroleum Act, 2020. https://www.laohamutuk.org/Oil/PetRegime/PSC%

20model%20270805.pdf, (Accessed: 11 February 2025).

Timothy, Martin. (2004). “Good Oilfield Practice: its history and evolution”. Journal of World Energy Law and Business, p. 352, https://doi.org/10.1093/jwelb/jwae016 

Varouei, A.; Mohammadi, H.; Nourian, A. (2016). “Participation of Non-Governmental Organizations in the Criminal Process”. Quarterly Journal of Private and Criminal Law Research, No. 28, pp. 27-43, https://sid.ir/paper/127685/fa, (Accessed: 16 April 2025) [in Persian].

Wawryk, A.S. (2002). “Adoption of International Environmental Standards by Transnational Oil Companies: Reducing the Impact of Oil Operations in Emerging Economies”. Journal of Energy & Natural Resources, pp. 402-434. https://doi.org/10.1080/02646811.2002.11433308.

Zerk, J.A. (2006). Multinationals and Corporate Social Responsibility: Limitations and Opportunities in International Law. Cambridge Studies in International and Comparative Law, Cambridge University Press.

 

ارزیابی اولیه بیطرفانه ثمره دعوی: شیوه‌ای نوین و کاربردی در حل و فصل غیر قضایی اختلافات، (1404)، مجله تحقیقات حقوقی، دانشگاه شهید بهشتی

نویسندگان

• مریم داراب پور   ^1 ¶ 
• مهراب داراب پور   ² 
• نوید رهبر  ³ 
• مجتبی اصغریان ⁴

¹ دکتری حقوق خصوصی، دانشگاه آزاداسلامی واحد تهران شمال،تهران،ایران.

² استاد، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران (نویسنده مسئول) m_darabpour@sbu.ac.ir

³ استادیار، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

⁴ استادیار، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

 10.48308/jlr.2022.228347.2287

چکیده

توسعۀ فناوری و ظهور مالکیت‌ها و قراردادهای جدید که پیش از این شناخته‌شده نبوده‌اند، نوع اختلافات حادث را نیز متفاوت کرده است. در رفع اختلافات، الزاماً روش‌های سنتی پاسخگو نیستند و حتی برخی روش‌های مرسومِ جایگزینِ حل‌وفصل اختلافات نیز ممکن است طرفین را به نحو رضایت‌مندی به مقصود نرسانند. در این مرحله از بروز اختلاف، ارزیابی بی‌طرفانۀ قضایی، علمی و فنی اولیه از ثمرۀ دعوا به‌عنوان شیوه‌ای جایگزین در حل‌وفصل اختلافات، که از این پس «ارزیابی بی‌طرفانه» نامگذاری می‌شود، شیوه‌ای کارآمد و گزینه‌ای مناسب و مفید محسوب می‌شود. اگر لازم باشد ترتیبی برای روش‌های جایگزین حل‌وفصل اختلافات منظور گردد، ارزیابی بی‌طرفانه به‌طور مسلم قبل از مراجعه به دادگاه یا حداقل قبل از صدور رأی آن مرجع، و به‌طور معمول، قبل از ورود به میانجیگری و داوری و کارشناسی است و زمانی که مطرح می‌شود، ارزیابی بی‌طرفانه برای حل‌وفصل بسیاری از اختلافات، به‌ویژه اختلافات مالکیت آفرینش‌های فکری گزینۀ مناسبی به شمار می‌آید؛ چراکه بیشتر اختلافات از تصور اشتباه طرفین نسبت به حقوق خود ایجاد می‌شود و طرفین خود را به اندازه‌ای محق می‌دانند که مذاکره و مشاوره و حتی میانجیگری راه به جایی نمی‌برد و تا طرفین وارد رسیدگی حقوقی (رسیدگی قضایی یا داوری) نشوند، تصویری واقعی از حق‌مداری یا بی‌حقی یکی از آنها پیدا نمی‌شود. پس لازم است که روش «ارزیابی بی‌طرفانه» که اطمینان و یقین و درنتیجه انعطاف بیشتری برای طرفین به وجود می‌آورد، به‌طور جدی مورد توجه و استفادۀ مفید قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها

• ثمره دعوی 
• شیوه جایگزین 
• هزینه منفعت 
• سرمایه اجتماعی

موضوعات

• حقوق خصوصی

---

عنوان مقاله [English]

Early Neutral Evaluation: A New and Practical Alternative Dispute Resolution

نویسندگان [English]

• maryam darabpour ¹ 
• Mehrab Darabpour ² 
• navid rahbari ³ 
• mojtaba asgharian ⁴

¹ PhD. Faculty of Law, Islamic Azad University: North Tehran Branch, Tehran, Iran.

² Professor of Law, Faculty of Law, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran Corresponding Author Email: m_darabpour@sbu.ac.ir

³ Assitant Professor, Faculty of Law, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran.

⁴ Assistant Professor, Faculty of Law & Political Sciences, Kharazmi University, Tehran, Iran

چکیده [English]

With technological advancements and the emergence of new contracts and properties, the nature of legal disputes has evolved significantly. Traditional dispute resolution methods are often insufficient to meet contemporary demands. Parties increasingly seek solutions that are not only faster and more cost-effective but also capable of safeguarding social interests and assets. In this context, Early Neutral Evaluation (ENE) has gained prominence as an innovative and alternative means of dispute resolution. By providing an impartial and evidence-based assessment of the likely outcome, ENE assists parties in gaining a realistic understanding of their legal positions prior to engaging in judicial or arbitration proceedings. Consequently, this approach enhances the probability of reconciliation. The aim of this research is to examine the underlying philosophy, process, and functions of ENE within dispute resolution frameworks, with particular emphasis on its application in the field of intellectual property. This study adopts an analytical and descriptive approach to explore the structure and core elements of ENE. Initially, the theoretical foundations and philosophy of the method are discussed. Subsequently, using both domestic and international legal sources, the implementation process of ENE and the role of the evaluator are elucidated. In addition, through analyzing sample cases and leading countries regulations, benefits and challenges of this method compared to other ADR mechanisms are examined. The study details the characteristics required of neutral evaluators, the selection procedures, and the necessary conditions for the effective deployment of ENE. The findings reveal that ENE’s high flexible nature allows it to be applicable across a broad spectrum of disputes—from simple to complex cases. The method proves particularly effective in resolving disputes related to intellectual property rights, contracts, construction, and cases demanding technical and legal expertise. Compared to traditional litigation, ENE offers a more economical and time-efficient alternative, enabling parties to make informed, rational decisions based on a clear understanding of their case’s strengths and weaknesses. Participation in ENE requires mutual consent from all parties, with the selection of a competent, neutral evaluator playing a critical role in its success. Beyond legal expertise, the evaluator must possess the ability to analyze issues impartially and decisively, maintain independence, and uphold complete neutrality. One notable advantage of ENE is its capacity to reduce the volume of court and arbitration caseloads, thereby facilitating better dispute management and decreasing social and economic costs. When parties harbor false confidence in their legal position and alternative dispute resolution methods are unlikely to reach compromise, ENE offers a realistic assessment of probable outcomes, paving the way for agreement and reconciliation. Compared to mediation, ENE emphasizes legal analysis and outcome prediction rather than consensus-building. Unlike mediators, who seek mutually agreeable solutions, neutrals solely evaluate rights and obligations based on evidence, documentation, and applicable law. This approach enhances the credibility and reliability of the assessment, often serving as a solid foundation for compromise and reconciliation. Additional important finding include the role of the careful drafting of ENE agreements, clear identification of issues and transparency throughout the process, and full cooperation of the parties, including provision of relevant documents and evidence is required condition for this process success. In multi-party disputes, evaluators must consider the interests and legal rights of all participants and deliver their assessments with unwavering neutrality. Overall, ENE represents a novel and efficient dispute resolution tool, especially in the realm of intellectual property. It offers a viable alternative to traditional litigation and some conventional ADR methods by increasing procedural speed, reducing costs, and enhancing party satisfaction. Its role in managing disputes and alleviating pressure on judicial systems underscores its strategic importance. Given the growing acceptance of ENE in various legal jurisdictions, fostering its development within the Iranian legal system could significantly promote justice and boost the efficiency of dispute resolution mechanisms

کلیدواژه‌ها [English]

• ADR 
• ENE 
• Cost 
• Benefit 
• Social capital

 مراجع

تحلیل اقتصادی جایگاه ثمن گاز در قراردادهای بلندمدت فروش گاز طبیعی، (1403)، فصلنامه مطالعات اقتصاد انرژی

فاطمه شیخی ده چناری*   ۱، مهراب داراب پور۲

چکیده:

عمده‌‌ترین چالش‌‌ اقتصادی قراردادهای بلندمدت فروش گاز طبیعی از طریق خط لوله، قیمت‌‌گذاری گاز در قرارداد است. با توجه به تأثیر تحولات بازار بر قیمت‌‌گذاری گاز طبیعی در قراردادهای بلندمدت، تحلیل اقتصادی قیمت‌‌گذاری و آسیب‌‌پذیری آن  اهمیت می‌‌یابد. در قراردادهای بلندمدت، اغلب قیمت‌‌ گاز بر اساس قیمت انرژی‌‌های جایگزین تعیین می‌‌شود. این نوع از قیمت‌‌گذاری باعث می‌‌شود که قیمت به صورت واقعی تعیین نشده و متعاقباً نیازمند به مذاکرات و هزینه‌‌های معاملاتی بسیار باشد که این موضوع به هیچ‌‌وجه مطلوب طبع اقتصادی طرفین نمی‌‌باشد، از این رو قیمت‌‌گذاری مکرراً تحت داوری‌‌های بازنگری‌‌ قیمت قرار خواهد گرفت. در جهت اجتناب از ریسک‌‌های اقتصادی و ایجاد شفافیت در نظام قیمت‌‌گذاری گاز طبیعی در قرارداد، بهتر است  قراردادهای فروش گاز طبیعی را در قالب قراردادهای اسپات و کوتاه‌مدت منعقد شود. به علاوه تجدید ساختار در بورس انرژی و راه‌‌اندازی بازار گاز می‌‌تواند به استقرار شفافیت در بازار کمک ویژه‌‌ای نماید. کلید واژه‌ها: اقتصاد قراردادها، بلندمدت، قیمت‌‌گذاری، معاملات کوتاه مدت و اسپات، تجدید ساختار، بورس گاز.

واژه‌های کلیدی: اقتصاد قراردادها، بلندمدت، قیمت‌گذاری، معاملات کوتاه مدت و اسپات، تجدید ساختار، بورس گاز

واکاوی تعهّد به درستکاری در حقوق قراردادهای نوردیک و نظام حقوق اسلامی، (1402)، مطالعات فقه و حقوق اسلامی، دانشگاه سمنان

نویسندگان

• هدیه حبیبیان ¹ 
• علیرضا یزدانیان  ² 
• مهراب داراب پور ³ 
• سید محمدرضا آیتی ⁴

¹ دکتری حقوق خصوصی، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران،ایران.

² استاد مدعو دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران،ایران. و دانشیارگروه حقوق خصوصی، دانشکده علوم اداری واقتصاد، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران. (نویسنده مسئول)

³ استاد گروه حقوق تجارت بین الملل، دانشکده حقوق و علوم سیاسی ، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

⁴ استادگروه فقه ومبانی حقوق اسلامی، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

 10.22075/feqh.2022.28305.3370

چکیده

به طور متعارف، نصوص قانونی و شروط ضمن عقد، عامل تعیین کننده نحوه رفتار متعاقدین در روابط قراردادی هستند؛ با این حال، در دهه های اخیر، علمای حقوق در خصوص امکان به کارگیری اصول و هنجارهای نانوشته به منظور تغییر روابط قراردادی، بحث کرده اند. یکی ازمصادیق بارز این اصول، تعهّد به درستکاری است. تعهّد مذکور یک اصل اخلاقی – قانونی نانوشته بوده و عبارت است از وظیفه متعاهدین که برمبنای آن به طور منطقی، منافع و انتظارات یکدیگر را در نظر بگیرند بدون این که به طرز نامعقول، منافع خود را به مخاطره اندازند. این در اصل، یک ایده حقوق رومی و یک قاعده کلّی است که درحوزه‌ های قراردادی متعدّد، نظیر قراردادهای کار، عقود امانی، قراردادهای تجارت الکترونیک و قراردادهای همکاری تجاری اِعمال می‌شود. پژوهش حاضر درصدد است با روش توصیفی – تحلیلی و بهره گیری از منابع کتابخانه ای، مفهوم تعهّد به درستکاری را درکشورهای تابع حقوق نوردیک (اسکاندیناوی یا کشورهای شمال اروپا شامل فنلاند، سوئد، نروژ و دانمارک) و نظام حقوق اسلامی، مورد تدقیق قرار دهد. تعهّد به درستکاری در فقه امامیه که مبنای قوانین ایران است به عنوان یک اصل مستقلّ و منبع ایجاد تعهّد، شناسایی نشده است لیکن می توان از اصول کلّی عرف و انسان مداری  در حقوق، مفهوم تعهّد مذکور، نتایج و تکالیف ناشی از آن را ازخلال مباحث تدلیس، غشّ، نجش، تلقّی رکبان و … استنباط کرد.

کلیدواژه‌ها

• کلید واژه ها: حقوق نوردیک 
• تعهد به درستکاری 
• حسن نیت 
• غش 
• تلاقی رکبان 
• صداقت 
• منع اکل باطل مال

---

عنوان مقاله [English]

An Exploration of the Commitment to Good Faith in Nordic Contract Law and Islamic Jurisprudence

نویسندگان [English]

• Hedyeh Habibian ¹ 
• Alireza Yazdanian ² 
• Mehrab Darabpour ³ 
• Seyed Mohammadreza Ayati ⁴

¹ Azad Islamic University

² Department of Private Law, University of Esfahan

³ Shahid Beheshti University

⁴ Azad Islamic University

چکیده [English]

Traditionally, legal texts and contractual terms have been the determining factors in shaping the behavior of contracting parties in contractual relationships. However, in recent decades, legal scholars have debated the possibility of using unwritten principles and norms to modify contractual relationships. One of the most prominent examples of these principles is the commitment to good faith. This commitment is an unwritten ethical and legal principle that refers to the duty of contracting parties to act reasonably and consider each other’s interests and expectations without unreasonably jeopardizing their own interests. It is originally a Roman legal concept and a general rule that is applied in various contractual areas, such as employment contracts, trusts, e-commerce contracts, and commercial cooperation contracts. This research aims to examine the concept of the commitment to good faith in the Nordic legal system (Scandinavia or Northern Europe, including Finland, Sweden, Norway, and Denmark) and the Islamic legal system using a descriptive-analytical method and relying on library resources. The commitment to good faith in Shia jurisprudence, which is the basis of Iranian law, has not been recognized as an independent principle and source of obligation. However, the general principles of custom and humanism in law, the concept of the aforementioned commitment, its results, and the obligations arising from it can be inferred from the discussions of fraud, deception, Najsh (auction bidding to raise the price), Talaqi Rokban (intercepting a traveler to buy goods at a lower price), and so on.

کلیدواژه‌ها [English]

• Nordic law 
• commitment to good faith 
• good faith 
• fraud 
• Talaqi Rokban 
• honesty 
• prohibition of eating wealth in vain

 مراجع

– قرآن کریم.

– اسلامی، سید حسن (1386)، قاعده زرّین در حدیث و اخلاق، علوم حدیث، 45و44، 5-33.

– اصغری آقمشهدی، فخرالدین؛ ابویی، حمیدرضا (1387)، حسن نیّت در انعقاد قرارداد در حقوق انگلیس و ایران، اندیشه های حقوق خصوصی (اندیشه های حقوقی سابق)، 12، 29-49.

– اکرمی، حمیدرضا (1391)، نظام حقوقی رسانه ها در کشورهای اسکاندیناوی، فصلنامه علوم خبری، 3، 55-86.

– انصاری(شیخ)، مرتضی بن محمدامین (1420ق)، المکاسب، ج1، قم: مجمع الفکر الاسلامی.

– بیدالله خانی، آرش؛ کهرازه، یاسر (1397)، شورای نوردیک؛ مبانی منطقه گرایی توسعه محور اجتماعی بر مبنای ادراک و تصویر سازی مثبت جهانی، مطالعات توسعه اجتماعی ایران، 4، 80-95.   

– تراور، کارول؛ لادون، کنت (1394)، مقدمه ای بر تجارت الکترونیک، ترجمه: حمیدرضا ارباب، تهران: نی.

– جبعی عاملی(شهید ثانی)، زین الدین بن علی (1430ق)، الروضه البهیه فی شرح المعه الدمشقیه، ج3، قم: داوری.

– خاکپور، حسین؛ نارویی ملوسان، عزیز اله؛ موسوی، سید محمدحسین (1399)، تحلیل و بررسی متنی و سندی حدیث لاتناجشوا، پژوهشنامه علوم حدیث تطبیقی، 12، 123-144.

– سرکشیکیان، زهرا سادات؛ طباطبایی لطفی، عصمت السادات؛ اسدی کوهباد، هرمز (1400)، بررسی حکمی و موضوعی نجش در فقه مقارن و حقوق موضوعه، پژوهش های فقهی، 4، 1347-1375.

– سیمایی صراف، حسین (1393)، بررسی تطبیقی حسن نیّت در فقه، حقوق خارجی و اسناد بین المللی، آموزه های فقه مدنی، 10، 51-74. 

– شعاریان، ابراهیم؛ ترابی، ابراهیم (1395)، حقوق تعهّدات(مطالعه تطبیقی طرح اصلاحی حقوق تعهّدات فرانسه با حقوق ایران و اسناد بین المللی)، چ2، تهران: شهردانش.

– شکری، طاهره؛ مظلوم رهنی، علیرضا (1398)، شرط تعهّد به امانت و رازداری در قراردادهای نفتی بین المللی، تحقیقات حقوق خصوصی وکیفری، 41، 139-162.

– شیواپور، حامد؛ اخباری، محسن (1393)، تأمّلاتی درکاربرد قانون زرّین اخلاق در قرآن کریم، پژوهشنامه اخلاق، 24، 67-82.

– صدوق(شیخ)، محمد بن علی بن حسین بن بابویه قمّی (1404ق)، من لایحضره الفقیه، ج3، چ2، قم: مؤسسه النشر الاسلامی.

– صفرخانی، محدثه؛ صالحی، سید مهدی؛ نیکخواه سرنقی، رضا (1399)، تدلیس در عقد نکاح با تاکید بر مصادیق جدید آن در پرتو پیشرفت های علمی و پزشکی، مطالعات فقه و حقوق اسلامی، 21، 181-210. 

– طباطبائی(علامه)، سید محمدحسین (1417ق)، المیزان فی تفسیر القرآن، ج9، بیروت: مؤسسه الأعلمی للمطبوعات.

– طباطبائی، سید محمدحسین (1397ق)، المیزان فی تفسیر القرآن، ج4، تهران: دار الکتب الاسلامیه.

– طبرسی، فضل بن حسن (1379ق)، مجمع البیان، ج2، بیروت: دار احیاء التراث العربی.

– فیضی پور رفعت، خدیجه (1397)، حسن نیّت و رفتار منصفانه در عصر مذاکرات  الکترونیکی، فصلنامه تخصّصی حقوق علم و وکالت ، 2، 146-168.

– قاسمی حامد، عباس (1386)، حسن نیّت در قرارداد مبنای تعهّد به درستکاری و همکاری در حقوق فرانسه، مجله تحقیقات حقوقی، 46، 99-128.  

– قنواتی، جلیل؛ علائی، صابر (1397)، مبنای تحدید مسئولیّت در خسارات مالی ناشی از حوادث رانندگی(تبصره 3 ماده 8 قانون بیمه اجباری شخص ثالث)، مطالعات فقه و حقوق اسلامی، 19، 283-306.

– کلینی، محمد بن یعقوب (1388ق)، الکافی، تحقیق: علی اکبر غفاری، ج2و5، چ2، تهران : دار الکتب الاسلامیه.

– مهدوی، سید محمد هادی (1397)، مبانی و مستندات خیار غبن در فقه مذاهب اسلامی، فقه مقارن، 6، 139-156.

– موسوی بجنوردی، سید محمد (1386)، نقش حسن نیّت در عقود و قراردادها در فقه و حقوق، حقوق و علوم سیاسی، 2، 7-20.

– نقیبی، ابوالقاسم؛ تقی زاده، ابراهیم؛ باقری، عباس (1393)، جایگاه حسن نیّت در فقه امامیه، پژوهشنامه حقوق اسلامی، 1، 33-57.

– Apaydın , Eylem ( 2019), The Principle Of Good Faith In Contracts Under The International Uniform Laws CISG, UNIDROIT Principles And Principles Of European Contract Law, Available at: https://www.researchgate.net/publication/330564045.

– De Lorenzi, Valeria (2021), Pre-contractual objective good faith and information. Duties of information, Revista Facultad de Jurisprudencia, vol. 2,núm. Esp.9, Available at: https://www.redalyc.org/journal/6002/600268139005.

– Gorton, Matthew(2005), Pre-accession Europeanisation: The Strategic Realignment of the Environmental Policy Systems of Lithuania, Poland and Slovakia towards Agricultural Pollution in Preparation for EU Membership, Sociologia Ruralis,Volume45, Issue3,

– Helleringer, Genevieve (2017), The Anatomy of the New French Law of Contract, The University of Manchester Library Authenticated; Vo13, No 4, 355–375.

– Jonathan law (2015), Dictionary of law ,8 th edition, United kingdom:Oxford university press.

– Kulmala, Samuli (2014), The duty of loyalty in Nordic law, Masters thesis, University of  Helsinki, Faculty of law.

– Lars gorton (2005), Good Faith (Loyalty) in Contractual Relations, in LiberAmicorum Reinhold FahlbeckLund University, 249-284.

– Mattar, Mohamed (2017), Integrating the UNIDROIT Principles of International Commercial Contracts as a source of contract law in Arab, Uniform Law Review, VOL22, NO1, 168-201.

– Munukka,Jori (2015), The Contractual Duty of Loyalty: Good Faith in the Performance and Enforcement of Contracts, Stockholm University Research Paper No. 49, 203-215

– Munukka, Jori (2007), Kontraktuell lojalitetsplikt, 1st Edition, Stockholm: Jure Förlag AB.

– Rowan, Solene (2017), The New French Law of Contract, International and Comparative Law Quarterly, vol 66, 805–831.

– Smits, Jan, Calomme (2016), Legal Developments The Reform of The French Law Of Obligations, Sage Journals, Volume 23, issue 6, 1040-1050.

– Sund-Norrgård, Petra, Kolehmainen, Antti, Onerva-Aulikki Suhonen, Onerva-Aulikki (2014), The Principle of Loyalty and Flexibility in Contracts, Available at SSRN: https://ssrn.com/abstract=2406905 or http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.2406905

– Tosato, Andrea (2016), Commercial Agency and the Duty to Act in Good Faith , Oxford Journal of Legal Studies, VOL36, No3 , 1–35.

– Weitzenbock Emily M (2004), Good Faith and Fair Dealing in Contracts Formed And Performed by Electronic Agents, Artificial Intelligence and Law, Vol. 12 Nos. 1-2, Springer, Netherlands, 83-110.

امکان اعمال استاندارد های حمایتی در سرمایه گذاری های پورتفولیو, (1403)، پژوهش های حقوق اقتصادی و تجاری، دانشگاه شهید بهشتی

نویسندگان

• مهراب داراب پور  ¹
• سید محمدمهدی موسوی عبدل آبادی   ²

¹ استاد حقوق تجارت بین الملل دانشگاه شهید بهشتی

² دانشجوی دکتری حقوق نفت و گازش دانشگاه شهید بهشتی تهران

چکیده

حمایت از سرمایه گذاری خارجی ابزاری سودمند برای سرمایه گذاران خارجی و دولت میزبان می باشد. حمایت قوی از سرمایه گذار خارجی موجب جلب سرمایه گذاران بیشتر و در نتیجه رشد و توسعه اقتصادی کشور میزبان می شود و سرمایه گذار خارجی نیز با افزایش سرمایه خود به سود بیشتری دست می یابد. استاندارد های حمایتی از سرمایه گذاری خارجی به عنوان مستمسکی برای سرمایه گذار خارجی محسوب می شود که در صورت نقض آنها توسط دولت میزبان، سرمایه گذار خارجی می تواند به موجب ‌آن اقدام به مطالبه غرامت نمایند. در سرمایه گذاری پورتفولیو، با توجه تفاوت این نوع سرمایه گذاری با سرمایه گذاری مستقیم خارجی، حمایت های به این نوع از سرمایه گذاری را می طلبد و یک دسته از استاندارد های حمایتی که در سرمایه گذاری مستقیم و با توجه به ویژگی های این نوع سرمایه گذاری وجود دارد، نظیر استاندارد حمایت و امنیت کامل، در سرمایه گذاری های پورتفولیو قابل اعمال نمی باشد. پس می بایست در خصوص اینگونه سرمایه گذاری ها استاندارد هایی را اعمال نمود که مفید فایده و کارآمد باشد. برخی از این استاندارد های مخصوص را باید در این مقاله جستجو کرد. در نظام حقوقی ایران، آیین نامه اجرای سرمایه گذاری خارجی در بورس و بازار های خارج بورس به نحو مختصری به حمایت از سرمایه گذار پورتفولیو پرداخته است که حمایت کافی را از سرمایه گذار خارجی فراهم نمی آورد.

کلیدواژه‌ها

• سرمایه گذاری خارجی
• سرمایه گذاری پورتفولیو
• حمایت از سرمایه گذاری خارجی
• استاندارد های حمایتی
• اوراق بهادار

عنوان مقاله [English]

The Possibility of Applying Protecting Standards in Portfolio Investments

نویسندگان [English]

• Mehrab Darab pour ¹
• Seyed Mohammad Mahdi Mousavi Abdol Abadi ²

¹ Department of International Commercial Law, Faculty of Law and Political Science, University of Shahid Beheshti, Tehran, Iran.

² Ph.D Candidate in oil and gas law at SBU

چکیده [English]

Protection of foreign investment is a useful instrument for foreign investors and host states. Strong protection for foreign investor attracts more investors and causes economic growth and development of host state and foreign investor gains more profit by increasing his capital. Foreign investment protection standards are considered as a requirement for the foreign investor to claim compensation in case of violation by the host state. In portfolio investment, according to the differences between this type of investment and foreign direct investment, special protections are required because a collection of protective standards applying in direct investment including full protection and security standard are not applicable in portfolio investment due to its specific characteristics. Therefore, it is necessary to apply standards which are useful and efficient. Some of these specific standards are mentioned in this Article. In Iran’s legal system, the Executive Directive of Foreign Investment in Stock Exchange and OTCs addresses the protection of portfolio investor in brief, which does not provide sufficient protection for foreign investor.

کلیدواژه‌ها [English]

• Foreign Investment
• Portfolio Investment
• Protection of Foreign Investment
• Protective Standards
• Securities

 مراجع

مطالعه تطبیقی امکان انتخاب قضات شاغل به عنوان داور در دعاوی تجاری بین المللی، (1403)، فصلنامه تحقیق و توسعه در حقوق تطبیقی، پژوهشکده حقوق و قانون ایران

نویسندگان

• مهراب داراب پور  ¹ 
• سید محمدمهدی موسوی عبدل آبادی   ²

¹ استاد تمام دانشگاه شهید بهشتی،تهران،ایران

² گروه حقوق تجارت بین الملل، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

 10.22034/LAW.2024.2020878.1287

چکیده

برخی از قوانین، انتخاب یا انتصاب قضات شاغل را به عنوان داور ممنوع کرده اند.این امر محدود کننده حاکمیت اراده طرفین بوده و ممکن است ناشی از قوانین مقرر داوری و یا قانون حاکم بر قرارداد باشد. به عنوان نمونه، می‌توان به ممنوعیت انتصاب قضات شاغل به عنوان داور از سوی طرفین، موضوع ماده ۴۷۰ قانون آیین دادرسی مدنی، اشاره نمود. البته در داوری‌های تجاری بین المللی به علت خاص بودن قانون داوری تجاری بین المللی و به موجب تصریح بند(۱) ماده ۳۶ قانون مذکور، مفاد این قانون از شمول مقررات داوری داخلی خارج است. هرچند برخی از بخشنامه‌های ریاست محترم قوه قضائیه و قوانین خاص ممنوعیت‌هایی را در خصوص داوری قضات ایجاد نموده است.در بسیاری از نظام‌های حقوقی، نه تنها انتصاب قضات به عنوان داور ممنوع نیست، بلکه انتصاب آنها در برخی از کشور‌ها، نظیر چین، الزامی می‌باشد.
این مقاله با بررسی قوانین داوری در کشور‌های مختلف و تحلیل مقررات مرتبط با آن، در صدد رفع شبهه عدم امکان انتصاب قضات به عنوان داور در دعاوی تجاری بین المللی، به صورت تطبیقی است. همچنین با بررسی امکان حفظ استقلال و بی‌طرفی آنان نشان داده شده است که این ممنوعیت چندان وجاهت منطقی و حقوقی ندارد.

کلیدواژه‌ها

• کلیدواژه‌‎ها: داوری تجاری بین المللی 
• داوری 
• قضات شاغل 
• دعاوی تجاری بین‌المللی

موضوعات

• شاخه‌های نو پیدای حقوق

---

عنوان مقاله [English]

A Comparative Study of the Possibility of Selecting Serving Judges as Arbitrators in International Commercial Disputes

نویسندگان [English]

• Mehrab Darabpour ¹ 
• Seyed Mohammad Mahdi Mousavi Abdol Abadi ²

¹ Department of International trade law, Faculty of law, Shahid beheshti universtiy, Tehran. Iran

² Department of International trade law , Faculty of law, Shahid beheshti university, Tehran,Iran

چکیده [English]

Some laws have prohibited the selection or appointment of serving judges as arbitrators. This limits the scope of the will of the parties and may be caused by the rules governing the seat of arbitration or the law governing the contract. As an example, we can point to the prohibition of the appointment of serving judges as arbitrators by the parties, mentioned in Article 470 of the Civil Procedure Act. Of course, in international commercial arbitrations, due to the unique nature of the International Commercial Arbitration Act and according to Clause (1) of Article 36 of the aforementioned Act, the content of this Act is not applied in domestic arbitration regulations. However, some bylaws issued by the honorable Chief Justice of the Judiciary and special laws have imposed prohibitions regarding the freedom of judges to adjudicate arbitration cases. In many legal systems, not only the appointment of judges as arbitrators is not prohibited, but on the contractor their appointment in some countries, such as China, is mandatory.
Examining the arbitration laws in different countries and analyzing the relevant regulations, this article seeks, through a comparative study, to resolve any doubt pertaining to the permissibility of appointing judges as arbitrators in international commercial disputes. Also, by examining the possibility of their maintaining independence and neutrality, it shall be demonstrated that this prohibition lacks a substantial logical and legal basis. The findings of this study revealed that If there is any doubt regarding the independence or impartiality of an arbitrator chosen by the parties, in accordance with the rules governing arbitration, whether domestic or international, as well as the circumstances surrounding the case, the grounds for challenging the arbitrator will be provided. There are no explicit criteria for lack of independence or impartiality of an arbitrator, and in this regard, attention should be paid to the circumstances of each case and not rely on personal criteria. For example, simply the filing of a disciplinary complaint by one of the parties against the arbitrator cannot lead to his disqualification. Given that the court addresses various stages such as the appointment of an arbitrator, identification, enforcement, and annulment of the arbitral award and, in other words, the arbitration process at these sensitive stages is dependent on the court, the selection of a judge as an arbitrator may create grounds for his conflict of interest. In this regard, if the arbitrator directly deals with his own issued award, the matter falls under paragraph (v) of Article 91 of the Civil Procedure Law and the court’s judgment must be rejected due to the existence of personal interest. In other cases where the arbitrator does not have a legal intervention in the case as a judge and directly, whether as a high-ranking or submitting official, so no conflict of interest is presumed, since judges are independent and mere professional unity cannot lead to a conflict of interest.

کلیدواژه‌ها [English]

• Keywords: international commercial arbitration 
• arbitration 
• serving judges 
• international commercial deputes

 مراجع

الموسوی ‌السبزواری، عبد‌الاعلی (۱۳۸۸). مهذب ‌الاحکام فی بیان حلال والحرام. تفاصیل المنشور: قم، دار التفسیر

پیران، حسین (۱۳۹۳). مسایل حقوقی سرمایه گذاری بین‌المللی. تهران: انتشارات گنج دانش، چاپ دوم.

جنیدی، لعیا (۱۳۸۰)‌. قانون داوری تجاری بین‌المللی از دریچه حقوق اسلامی. نشریه پژوهشنامه متین، 10، 127-138.

شافع، میرشهبیز و حقیقیان، مهدی (۱۴۰۰). بررسی مفهوم رابطه خصوصی با داور و تأثیر آن در اعتبار رأی داوری تجاری بین‌المللی. مجله علمی حقوق خصوصی، 18(2).

رستمی، امین؛ زمانی، مسعود و توسلی نائینی، منوچهر (1397). تعیین داوران و حدود اختیارات آنان در داوری تجاری بین‌المللی. تحقیقات حقوقی بین‌المللی، 11(40).

زمانی، سید قاسم و حسیبی، به آذین (۱۳۹۷). اصول حقوق بین‌الملل سرمایه گذاری. تهران: انتشارات شهر دانش، چاپ چهارم.

سیاه بیدی کرمانشاهی، سعید (۱۴۰۰). بررسی تعارض منافع مقامات قضایی. مجله دانش حقوق عمومی، 10(2)، 19-45.

شمس، عبدالله، بطحائی، سید فرهاد (1396). معیار تشخیص استقلال و بی‌طرفی داور. دو فصلنامه تحقیقات حقوقی، 20(77)، 39-65.

‌شیروی، عبدالحسین (۱۳۹۶). داوری تجاری بین‌المللی، چاپ هفتم، تهران: انتشارات سمت.

عادل، مرتضی و توکلی، محمدمهدی (1392). استقلال و بی‌طرفی داور در داوری داخلی و داوری تجاری بین‌المللی. فصلنامه تحقیقات حقوقی، 16(64)، 191-216.

مافی، همایون؛ قوامی، بهزاد و محمدی، سام (1401). استقلال و بی‌طرفی داور در داوری‌های بین‌المللی با تکیه بر آرای قضایی. فصلنامه تحقیقات حقوقی، 25(97).

مافی، همایون و فلاح، مهدی (۱۳۹۲). تعارض منافع در داوری بین‌المللی با تأکید بر اصول راهنمای کانون بین‌المللی وکلا، مجله سازمان‌های بین‌المللی، 1(2).

مختاری چهاربری، علی و فرح‌زادی، علی‌اکبر (1399). تعیین قلمرو اصل آزادی قراردادی در پرتو تئوری حق و حکم. آموزه‌های فقه مدنی، 12(21). 167-190.

نیکبخت فینی، حمیدرضا (۱۳۹۱). شناسایی و اجرای آرای داوری‌ها در ایران، چاپ اول، تهران : موسسه مطالعات و پژوهش‌های بازرگانی.

واحد، شقایق و معبودی نیشابوری، رضا (1394). استقلال و بی‌طرفیِ داور؛ ترادف یا تمایز؟ (مطالعۀ تطبیقی در داوری تجاری بین‌المللی). مطالعات حقوق تطبیقی، 6(1). 393-412

 References

Adel, M., & Tavakoli, M.M. (2012). Independence and impartiality of the arbitrator in domestic arbitration and international commercial arbitration. Legal Research Quarterly, 16(64), 191-216. (In Persian)

Al-Mousavi-Al-Sabzwari, A.A. (2008). Mahzab al-Ahkam in stating what is permissible and what is forbidden. Publication details: Qom, Dar al-Tafseer (in Persian)

Bazil, O. )2015(. Key criteria in appointment of arbitrators in international arbitration,” Juridical Tribune (Tribuna Juridica). Bucharest Academy of Economic Studies, Law Department, vol. 5(2)

Born G. (2016). International arbitration: law and practice (Second), Wolters Kluwer: Kluwer Law International.

Carbonneau, T.E. (1998). A Comment on the 1996 United Kingdom Arbitration Act, 22 Tul. Mar. L.J.

Croft, C., Kee, C., & Waincymer, J. (2013). A Guide to the UNCITRAL Arbitration Rules. Cambridge: Cambridge University Press.

Junadi, L. (2008). International commercial arbitration law from the perspective of Islamic law. Matin Research Journal, 10, 127-138. (In Persian)

Mafi, H. & Falah, M. (2012) Conflict of interest in international arbitration with an emphasis on the guiding principles of the International Association of Lawyers. Journal of International Organizations, 1(2). (In Persian)

Mafi, H., Qavami, B., & Mohammadi, S. (2022). Independence and impartiality of the arbitrator in international arbitration relying on judicial opinions. Legal Research Quarterly, 25(97). (In Persian)

Manzanares Bastida, B. (2007). The Independence and Impartiality of Arbitrators in International Commercial Arbitration from a Theoretical and Practical Perspective, Revist@ e-mercatoria, Vol. 6, No. 1

Mokhtari Chaharbari, A., & Farahzadi, A. A. (2020). Determining the Scope of the Principle of Contractual Freedom in the Light of the Theory of Rule and Right. Civil Jurisprudence Doctrines, 12(21), 167-190. (In Persian)

Moses, M. (2017). The Principles and Practice of International Commercial Arbitration: Third Edition (3rd ed.). Cambridge: Cambridge University Press.

Nikbakht Fini, Hamidreza (2019). Identification and implementation of arbitration awards in Iran. first edition, Tehran: Business Studies and Research Institute. (In Persian)

Noussia K. (2010), Confidentiality in international commercial arbitration: a comparative analysis of the position under english us german and french law, Springer, New York

Onyema, E. (2010). International Commercial Arbitration and the Arbitrator’s Contract, routledge publication. New York

Piran, H. (2013). Legal issues of international investment. Tehran: Ganj Danesh Publications, second edition. (In Persian)

Rostami, A., Zamani, M. & Tosali Naini, M. (2017). Determining arbitrators and the limits of their authority in international commercial arbitration. International Legal Research, 11(40). (In Persian)

Shafi, M., & Haghigian, M. (2021). Investigating the concept of private relationship with the arbitrator and its effect on the validity of the international commercial arbitration award. Scientific Journal of Private Law, 18(2). (In Persian)

Shams, A., & Bathai, S.F. (2016). The criteria for determining the independence and impartiality of the referee. Journal of Legal Research, 20(77), 39-65. (In Persian)

Shiravi, A.H. (2016). International Commercial Arbitration. 7th edition, Tehran, Semit Publications. (In Persian)

Siah Bedi Kermanshahi, S. (2021). Investigating the conflict of interests of judicial authorities. Journal of Public Law Knowledge, 10(2), 19-45. (In Persian)

Steenkamp, T, (2007). Independence And Impartiality of Arbitrators, Legum at the North-West. University (Potchefstroom Campus)

Vahed, S., & Maboudi Neishabouri, R. (2015). The ‘Independence’ and ‘Impartiality’ of Arbitrator; Synonymy or Distinction? (A Comparative Study in International Commercial Arbitration). Comparative Law Review, 6(1), 393-412. doi: 10.22059/jcl.2015.54418 (in Persian)

Zamani, S.Q. & Hasibi, (2017). Principles of international investment law. Tehran: Shahr Danesh Publications, 4th edition. (in Persian)

 

مسئولیت حقوقی نهاد های تنظیم گر اقتصادی، (1404) فصلنامه مطالعات حقوق عمومی دانشگاه تهران

نوع مقاله : علمی-پژوهشی

نویسندگان

• میلاد حاجی اسماعیلی  ¹
• مهراب داراب پور   ²

¹ دانشجوی دکتری حقوق نفت و گاز، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

² استاد، گروه حقوق، دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

https://doi.org/10.22059/jplsq.2024.354303.3257

چکیده

تنظیم‌گری در حکمرانی مدرن، ذیل پدیده‌های نوظهور چالش‌برانگیز قرار دارد و خلأهای شایان توجهی بر اصول آن جاری است. با گذار از تفکر دولت بزرگ و دولت کوچک، شیوه حکمرانی جدیدی تحت عنوان دولت تنظیم‌گر مطرح شد. در این پارادایم، نهادهای تنظیم‌گر با آماج نیل به منفعت عمومی برپا شده و با ابزارهای مستدرک در قانون، آغاز به مقررات‌گذاری، نظارت و تنظیم امور کرده‌اند. بدین‌سبب تنظیم‌شوندگان «اشخاص موضوع تنظیم‌گری» بلاواسطه و دولت و مردم به‌صورت غیرمستقیم تحت تأثیر تصمیمات نهادهای تنظیم‌گر قرار می‌گیرند. حال، پرسش پژوهش آن است که چنانچه نهادهای تنظیم‌گر، به‌سبب رعایت نکردن وظایف قانونی خود، مسبب ضرر به اشخاص مرتبط و متأثر خود شوند، آیا می‌توان مسئولیت حقوقی برایشان قائل شد یا آنکه به‌دلیل ماهیت اعمال حاکمیتشان در امور از مسئولیت مبرا هستند؟ دلایل، یافته‌ها و مستندات مطروحه در پژوهش حاضر حاکی از آن است که باید چنین مسئولیتی برای نهادهای تنظیم‌گر وجود داشته باشد و آنها را ملزم به جبران خسارت کند. راهکارهای جبران خسارت ناشی از اقدامات این‌گونه نهادهای تنظیم‌گر را نیز می‌توان در این مقاله شاهد بود.

کلیدواژه‌ها

• پاسخگویی
• جبران خسارت
• ‏مسئولیت نهاد تنظیم‌گر
• ‏مقررات‌گذاری. ‏

موضوعات

• حقوق عمومی

عنوان مقاله [English]

The Legal Liability of Economic Regulatory Authorities

نویسندگان [English]

• Milad Haji Esmaeili ¹
• Mehrab Darabpour ²

¹ PhD Student in Oil and Gas Law, Faculty of Law, University of Shahid Beheshti, Tehran, Iran‎

² Prof, Department of Law, Faculty of Law, university of Shahid Beheshti‏,‏‎ Tehran, Iran‎

چکیده [English]

In modern governance regulation falls under the category of emerging and challenging phenomena, and there are significant gaps in its principles. Moving away from the notion of  large government versus  small government, a new governance approach known as the “regulatory state” has emerged. In this paradigm, regulatory institutions are established with the aim of achieving public good and have begun to regulate, supervise, and manage affairs using tools provided by law. As a result, the regulated entities—referred to as “subjects of regulation”—are directly affected, while the government and the public are indirectly influenced by the decisions of regulatory institutions. The research question is whether regulatory institutions can be held legally responsible if they cause harm to related and affected individuals due to their failure to fulfill their legal duties, or whether they are exempt from responsibility due to the nature of their sovereign actions? The reasons, findings, and evidence presented in this research indicate that such liability should exist for regulatory institutions, compelling them to compensate for damages. The paper also discusses potential remedies for damages resulting from the actions of these regulatory institutions.

کلیدواژه‌ها [English]

• accountability
• ‎compensation
• liability of ‎regulatory authorities
• ‎responsibility
• regulation.‏